دیدگاه

05:51 - 15/11/2021

هەورامان نیوز

🔺خطر یک ابرفاجعه زیست محیطی

.

🔺خطر یک ابرفاجعه زیست محیطی 

✍در سال‌های اخیر خبر ساخت سدی به نام ایلیسو(ILISU) در ترکیه و آسیب‌های فاجعه‌بار آن بر زیست بوم منطقه گاه و بی‌گاه تیتر خبرها شد. سدی که ساخت آن با اعتراض شدید فعالین محیط زیستی کشورهای منطقه همراه بود و دولت ترکیه بی‌توجه به هر شکلی از اعتراضات نهادهای مدنی و اعتراض خنثی برخی دولت‌ها با این توجیه که منابع آبی که از ترکیه سرچشمه می‌گیرند، به این کشور تعلق دارد عملا مدعی مالکیتش بر رودخانه های دجله و فرات شد و ساخت این سد را با سرعت هرچه بیشتر به پیش برد. ترکیه حتی برای آماده سازی اذهان مردمش سریالی به نام BARAJ (سد) ساخته است تا با مضامینی عامه‌پسند، سدسازی را در گوش و چشم مردمش کند. این سد روز شنبه، 15 آبان ماه، به دست شخص اردوغان همراه با یک سخنرانی پرشور که به صورت زنده از شبکه های دولتی ترکیه پخش می شد، بر روی رود دجله افتتاح شد! 
رئیس جمهور ترکیه در این سخنرانی با اشاره به این که ترکیه در بین کشورهای کم آب جهان قرار دارد گفت: «ما تحمل این را که حتی یک قطره از آبمان هدر برود نداریم. آب مهمترین و استراتژیک ترین منبع عصر حاضر است و مدیریت منابع آب به یک ضرورت تبدیل شده است.» او در حالی که از گلوی خود نعره شوق برمی‌آورد اعلام کرد که: "این سد بزرگترین پاسخ به دشمنان قسم خورده ترکیه بوده است." 
آنچه رئیس‌جمهور ترکیه در مراسم سخنرانی افتتاح سدش، هدر رفت آب خواند، رسیدن آب دجله به 20 میلیون سکنه اطرافش در عراق و سوریه و ایران است. هدر نرفتن آب برای اردوغان به معنای نابودی کامل هورالعظیم خواهد بود. به معنای پس خوردن آب خلیج فارس به اروند و شور شدن زمین های کشاورزی است. به معنای خشکیدن میلیون‌ها نفر نخل و نابودی میلیون ها زندگی و هزاران اقتصاد کوچک محلی در پایین دست دجله ای خواهد بود که فقط 22درصد طول آن در داخل خاک ترکیه قرار دارد. برای درک عمق فاجعه، به کمی اطلاعات فنی نیاز داریم.
ترکیه با ممانعت از ورود آب فرات به سوریه و سپس عراق با ساخت سد آتاترک، ضربه بزرگی به تالاب هورالعظیم وارد کرد به طوری که این تالاب که روزگاری اکوسیستم منطقه را تنظیم کرده و محل صید و امرار معاش مردم منطقه بود، رو به خشکی نهاد و اکنون با افتتاح سد «ایلیسو» به عنوان دیگر منبع آبی هور العظیم، در کنار سیاست‌های آبی فاجعه بار جمهوری اسلامی، باید منتظر مرگ نهایی هور بود. 
با ساخت و آبگیری سد آتاتُرک به عنوان بزرگترین سد ترکیه و اروپا بر روی رود فرات در سال ۱۹۹۰، شمال سوریه در وهله اول و سپس نخلستان‌ها و دریاچه‌های مرکزی و جنوبی عراق با بحران کم آبی مواجه شده و با یک طوفان ریزگردها نیز وارد استان‌های جنوبی ایران شد. اکنون با احداث سد ایلیسو، حق‌آبه رود دجله توسط دولت ترکیه زورگیر می شود و خشک شدن تالابهای مرکزی عراق و سوریه، تبدیل تالاب هورالعظیم به بزرگترین کانون بحرانی ریزگرد در منطقه، درگیری 25 استان غربی و مرکزی کشورمان با معضل ریزگردها و افزایش چشمگیر این مسأله نمونه‌ای از اثرات حذف حق‌آبه دجله توسط ترکیه خواهد بود. از سوی دیگر نابودی بیش از 6 و نیم میلیون هکتار از اراضی کشاورزی عراق و سوریه، ایجاد کانون‌های فرسایش بادی و تولید گرد و خاک، خشکی عراق و گرد و غبار برخاسته از این کشور بر روی جغرافای سرزمینی ایران را نیز رقم خواهد زد. ما در اینجا فقط از یک بحران زیست محیطی به عنوان ترمی سانتیمانتال سخن نمی گوییم. داریم در مورد نابودی زمین های کشاورزی و میلیون ها شغل، کاهش تولید مواد غذایی، نابودی گونه های زیستی و جانوری، خالی شدن روستاها، مهاجرت به شهر و حاشیه‌نشینی و نهایتا بحران‌های امنیتی و سرکوب مردم سخن می گوییم.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
✏سد «ایلیسو» یک سد سنگی با سطح بتنی است که بر روی رودخانه دجله نزدیک روستای ایلیسو و در امتداد مرز استان‌های «ماردین» و «شرناق» در جنوب شرق ترکیه ساخته شده است. این سد در ۶۵ کیلومتری مرز عراق و با طول ۱۸۲۰ متر و به ارتفاع ۱۳۵ متر بزرگترین سدی است که بر روی رود دجله ساخته شده و عرض آن در قله ۱۵ متر و در پایه آن ۶۱۰ متر است و حوضچه پشت سد آن ۳۰۰ کیلومتر مربع می‌باشد. فقط ۲۲ درصد طول رود دجله (حدود ۴۰۰ کیلومتر) در داخل خاک ترکیه قرار دارد و ۵۲ درصد (۲۴۰ میلیون متر مکعب) از آب ورودی به آن از منابع آبی ترکیه تأمین می‌شود.

نظر شما؟
Loading...
نظرات

هیچ نظری درج نشده است.